Otomotiv Satış Sonrası Ürün ve Hizmetleri Derneği OSS, Türkiye otomotiv satış sonrası sektörüne ilişkin kapsamlı stratejik analiz çalışmalarının ağır ticari araçlar bölümünü açıkladı. Frost & Sullivan tarafından OSS Derneği için hazırlanan “2025 Yılı Türkiye Otomotiv Satış Sonrası Pazarının Stratejik Analizi” raporunun ağır ticari araçlar bölümü; 3,5 ton üzeri kamyon, çekici, otobüs ve römork gruplarında Türkiye satış sonrası pazarının mevcut büyüklüğünü, büyüme dinamiklerini, araç parkındaki yaşlanmayı, servis ve dağıtım kanallarındaki değişimi, ürün gruplarına göre pazar yapısını, filo davranışlarını, elektrifikasyonun etkisini ve sektörü şekillendiren temel trendleri kapsamlı biçimde ortaya koydu.
Ağır ticaride yüzde 5,7 büyüme yaşandı
Rapora göre, Türkiye’de ağır ticari araçlar satış sonrası pazarı 2025 yılında 2 milyar 660,8 milyon dolarlık büyüklüğe ulaştı. 2023 yılında 2 milyar 381,6 milyon dolar seviyesinde olan pazar büyüklüğü, 2025’e kadar yıllık bileşik yüzde 5,7 büyüme kaydetti. Aynı dönemde ağır ticari araç parkı 1 milyon 170 bin 533 adetten 1 milyon 249 bin 511 adede yükselirken, araç parkındaki yıllık bileşik büyüme yüzde 1,3 seviyesinde gerçekleşti. Böylece ağır ticari araçlarda da satış sonrası gelirinin, araç parkındaki büyümeden daha hızlı arttığı görüldü. Raporda, ağır ticari araçlar satış sonrası pazarındaki büyümenin binek ve hafif ticari araçlardan farklı bir karakter taşıdığına dikkat çekildi. Binek ve hafif ticari araç tarafında elektrikli araç, ADAS ve dijitalleşme daha belirgin dönüşüm başlıkları olarak öne çıkarken; ağır ticari araçlarda satış sonrası pazarını asıl şekillendiren unsurun yaşlanan filo, artan onarım karmaşıklığı, yüksek değerli mekanik onarımlar, Euro VI emisyon sistemleri, otomatik ve elektronik kontrollü şanzımanlar, filo işletmecilerinin maliyet baskısı ve operasyonel süreklilik ihtiyacı olduğu belirtildi.
Bakım ve onarım sürekliliği kritik rol oynuyor
Türkiye otomotiv satış sonrası pazarı, binek ve hafif ticari araçların yanı sıra ağır ticari araçlar tarafında da stratejik önemini artırıyor. Yük ve yolcu taşımacılığının kesintisiz sürmesi, lojistik sektörünün rekabet gücü, ihracat operasyonları, şehir içi toplu taşıma, inşaat ve filo yönetimi gibi alanlar için ağır ticari araçların bakım ve onarım sürekliliği kritik rol oynuyor. Frost & Sullivan tarafından OSS Derneği için hazırlanan güncel analiz, ağır ticari araç satış sonrası pazarının yalnızca parça değişiminden ibaret olmadığını; araç duruş süresini azaltma, teknik uzmanlık, hızlı parça erişimi, dijital tanılama, filo anlaşmaları, mobil servis, uzatılmış garanti ve operasyonel süreklilik gibi başlıklarla yeniden şekillendiğini ortaya koydu. Raporda, ağır ticari araç satış sonrası pazarının kısa ve orta vadede elektrifikasyondan çok yaşlanan filo tarafından yönlendirileceği vurgulandı. Elektrikli araç satışları 2023 yılında 33 adet iken 2025 yılında 131 adede yükselmiş olsa da, elektrikli araçların toplam ağır ticari araç parkındaki penetrasyonunun yalnızca yüzde 0,02 seviyesinde kalması, pazarın hâlen büyük ölçüde geleneksel dizel güç aktarma organları, mekanik onarım, emisyon sistemleri, yağ, filtre, fren, lastik, şanzıman ve motor bileşenleri gibi klasik ancak giderek daha yüksek değerli kategorilere bağlı olduğunu gösteriyor.
Araç parkı 1,25 milyon adedi aştı
Rapora göre Türkiye’de ağır ticari araç parkı 2025 yılında 1 milyon 249 bin 511 adede ulaştı. 2023 yılında 1 milyon 170 bin 533 adet olan araç parkı, 2025’e kadar yüzde 1,3 yıllık bileşik büyüme kaydetti. Aynı dönemde yeni araç satışları ise 50 bin 859 adetten 49 bin 477 adede gerileyerek yüzde 1,4 yıllık bileşik düşüş gösterdi. Bu tablo, satış sonrası pazarındaki büyümenin yeni araç satışlarından çok, mevcut araç parkının yaşlanması ve bakım-onarım ihtiyacının artmasından beslendiğini ortaya koyuyor. Raporda, ağır ticari araç satış sonrası pazarında filo genişlemesinden ziyade filo yaşlanmasının etkisinin daha belirgin olduğu ifade ediliyor. 2025 sonu itibarıyla kamyonlar, çekiciler, damperli kamyonlar, tankerler, çöp kamyonları ve otobüslerden oluşan parkın yaklaşık 1,3 milyon adede ulaştığı belirtilirken, 2025-2030 döneminde kamyon parkının yıllık bileşik yüzde 3,2, otobüs parkının ise yüzde 1,0 büyümesinin beklendiği kaydediliyor.
Ortalama araç yaşı 18,1 yıla yükseldi
Ağır ticari araçlar satış sonrası pazarının en önemli yapısal dinamiği araç parkındaki yaşlanma oldu. Rapora göre, ağır ticari araç parkının ortalama yaşı 2023 yılında 17,4 iken, 2025 yılında 18,1’e yükseldi. Otobüslerde ortalama yaş 15,4’ten 16,5’e, kamyonlarda ise 17,8’den 18,4’e çıktı. 2025 itibarıyla ağır ticari araç parkının yüzde 80,5’i 5 yaşın üzerinde bulunuyor. Araç parkının yüzde 19,5’i 0-5 yaş, yüzde 12’si 6-10 yaş, yüzde 17,3’ü 11-15 yaş, yüzde 15,6’sı 16-20 yaş, yüzde 35,6’sı ise 21 yaş ve üzeri araçlardan oluşuyor. Bu yapı, garanti dışı araçlara hizmet veren bağımsız servisler, uzman atölyeler ve parça distribütörleri için güçlü bir talep potansiyeli yaratıyor. Yaşlanan araç parkı, bakım harcamalarının yalnızca rutin periyodik işlemlerle sınırlı kalmamasına; motor, şanzıman, süspansiyon, direksiyon, fren, elektrik sistemleri ve emisyon sistemleri gibi daha yüksek değerli onarım alanlarına yönelmesine neden oluyor.
Satış sonrası geliri araç parkından daha hızlı büyüdü
Ağır ticari araçlar satış sonrası pazarı, 2025 yılında 2 milyar 660,8 milyon dolarlık büyüklüğe ulaştı. 2023 yılında 2 milyar 381,6 milyon dolar seviyesinde olan pazarın 2030 yılında 3 milyar 337,7 milyon dolara yükselmesi bekleniyor. Böylece 2025-2030 döneminde pazarın yüzde 4,6 yıllık bileşik büyüme kaydetmesi öngörülüyor. Rapora göre, 2025 yılında pazarın en büyük ürün grubu 706 milyon dolar ile lastikler oldu. Lastikleri 332 milyon dolar ile yağ, 328,4 milyon dolar ile diğer ürün grupları, 191 milyon dolar ile filtreler, 176,8 milyon dolar ile çarpışma elemanları, 167,9 milyon dolar ile direksiyon ve süspansiyon, 167,7 milyon dolar ile fren parçaları izledi. Motor parçaları pazarı 140,7 milyon dolar, akü pazarı 125,1 milyon dolar, şanzıman pazarı ise 92,7 milyon dolar büyüklüğe ulaştı. 2030 yılında lastik pazarının 910,5 milyon dolara, yağ pazarının 388,4 milyon dolara, filtrelerin 224,7 milyon dolara, çarpışma elemanlarının 231,6 milyon dolara, direksiyon ve süspansiyonun 221 milyon dolara, fren parçalarının 214,6 milyon dolara, motor parçalarının 172,6 milyon dolara ve şanzıman pazarının 118,7 milyon dolara ulaşması bekleniyor. Raporda, lastiklerin pazarın yaklaşık yüzde 26’sını oluşturduğu, yağ ve diğer ürün gruplarının ise yüzde 12’şer payla pazarda öne çıktığı belirtiliyor. Bununla birlikte aydınlatma, direksiyon-süspansiyon, çarpışma elemanları, fren parçaları ve şanzıman gibi kategorilerde daha yüksek büyüme beklentisi, pazarın teknoloji ve yüksek değerli onarımlar etrafında geliştiğini gösteriyor.
